Mỡ máu cao không còn là vấn đề riêng của người lớn tuổi. Ngày càng nhiều người trẻ, người làm văn phòng, thậm chí người có cân nặng bình thường vẫn được chẩn đoán rối loạn lipid máu trong những lần khám sức khỏe định kỳ. Và câu hỏi được đặt ra nhiều nhất sau khi cầm trên tay kết quả xét nghiệm là: ăn gì để giảm mỡ máu một cách an toàn và bền vững?
KTIRA nhận thấy rằng rất nhiều người lo lắng, kiêng khem quá mức hoặc nghe theo những lời truyền miệng chưa được kiểm chứng. Thực tế, kiểm soát mỡ máu không nằm ở việc nhịn ăn, mà nằm ở việc ăn đúng và ăn đủ.
Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ bản chất vấn đề và biết cách xây dựng chế độ ăn giúp giảm mỡ máu dựa trên những khuyến nghị y khoa đáng tin cậy.
Mỡ máu cao là gì và vì sao chế độ ăn lại quan trọng?
Mỡ máu cao là tình trạng tăng bất thường các thành phần lipid trong máu, chủ yếu gồm cholesterol toàn phần, LDL-cholesterol (cholesterol “xấu”) và triglyceride. Khi các chất này tăng cao kéo dài, chúng dễ lắng đọng trên thành mạch, hình thành mảng xơ vữa và làm hẹp lòng mạch máu.
Chế độ ăn uống ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình này. Gan là cơ quan tổng hợp cholesterol, nhưng nguyên liệu đầu vào lại đến từ thực phẩm hằng ngày. Vì vậy, ăn gì để giảm mỡ máu chính là yếu tố nền tảng giúp kiểm soát bệnh, thậm chí có thể cải thiện chỉ số mỡ máu rõ rệt nếu được duy trì đúng cách.
Ăn gì để giảm mỡ máu? Nhóm thực phẩm nên ưu tiên
Chất xơ hòa tan – “người quét dọn” cholesterol
Chất xơ hòa tan có khả năng gắn với cholesterol trong ruột và giúp đào thải chúng ra ngoài theo đường tiêu hóa. Nhiều nghiên cứu cho thấy chế độ ăn giàu chất xơ hòa tan giúp giảm LDL-cholesterol một cách tự nhiên.
Những thực phẩm giàu chất xơ hòa tan mà bạn có thể bổ sung mỗi ngày gồm yến mạch, đậu lăng, đậu đen, đậu xanh, táo, lê và rau củ quả tươi. Chỉ cần bắt đầu ngày mới bằng một bát yến mạch hoặc thêm đậu vào bữa ăn trưa, bạn đã góp phần hỗ trợ quá trình giảm mỡ máu.
Chất béo không bão hòa – chọn đúng để thay thế mỡ xấu
Không phải tất cả chất béo đều có hại. Các nghiên cứu dinh dưỡng hiện đại đều khẳng định rằng chất béo không bão hòa giúp cải thiện hồ sơ mỡ máu nếu được sử dụng đúng cách.
Dầu ô liu, dầu hạt cải, quả bơ, các loại hạt như hạnh nhân, óc chó, hạt chia là nguồn cung cấp chất béo tốt. Khi thay thế mỡ động vật hoặc bơ bằng dầu thực vật lành mạnh, bạn đang giúp giảm LDL-cholesterol và tăng HDL-cholesterol – loại cholesterol “tốt” có vai trò bảo vệ mạch máu.
Cá béo và omega-3 – hỗ trợ giảm triglyceride
Omega-3 là axit béo đã được chứng minh giúp giảm triglyceride trong máu, đồng thời có lợi cho tim mạch. Các loại cá béo như cá hồi, cá thu, cá trích, cá mòi nên xuất hiện trong bữa ăn từ 2–3 lần mỗi tuần.
Với những người mỡ máu cao kèm triglyceride tăng, việc bổ sung cá béo vào khẩu phần ăn là một trong những khuyến nghị quan trọng của các hiệp hội tim mạch.
Rau xanh và trái cây tươi – nền tảng của chế độ ăn giảm mỡ máu
Rau xanh và trái cây cung cấp vitamin, khoáng chất, chất chống oxy hóa và chất xơ, giúp giảm viêm, cải thiện chuyển hóa lipid và bảo vệ thành mạch. Những loại rau lá xanh đậm, bông cải xanh, cà chua, cà rốt, cùng các loại trái cây ít ngọt như táo, cam, bưởi đặc biệt có lợi cho người mỡ máu cao.
Điều quan trọng là ưu tiên ăn nguyên quả thay vì uống nước ép, để tận dụng tối đa lượng chất xơ tự nhiên.
Những thực phẩm nên hạn chế nếu muốn giảm mỡ máu hiệu quả
Bên cạnh việc biết ăn gì để giảm mỡ máu, bạn cũng cần hiểu rõ những nhóm thực phẩm có thể làm tình trạng xấu đi nếu tiêu thụ thường xuyên.
Chất béo bão hòa có nhiều trong thịt mỡ, da động vật, bơ, phô mai béo và các món chiên rán. Chất béo trans – thường có trong bánh kẹo công nghiệp, đồ ăn nhanh – được chứng minh là làm tăng LDL và giảm HDL, gây hại rõ rệt cho tim mạch.
Ngoài ra, đường tinh luyện và nước ngọt có ga không làm tăng cholesterol trực tiếp nhưng lại thúc đẩy gan sản xuất triglyceride. Việc giảm đồ ngọt là bước quan trọng với những người mỡ máu cao, đặc biệt là khi triglyceride tăng.
Cách ăn quan trọng không kém việc ăn gì
Rất nhiều người ăn đúng thực phẩm nhưng ăn sai cách. Bỏ bữa, ăn quá no vào buổi tối, hoặc ăn dồn một lượng lớn chất béo trong một bữa đều gây áp lực cho chuyển hóa lipid.
Lời khuyên chia nhỏ bữa ăn trong ngày, ăn chậm, nhai kỹ và ưu tiên phương pháp chế biến như hấp, luộc, áp chảo ít dầu. Những thay đổi nhỏ này giúp cơ thể hấp thu tốt hơn và giảm gánh nặng cho gan.
Ăn uống có thể thay thế hoàn toàn thuốc giảm mỡ máu không?
Chế độ ăn là nền tảng, nhưng không phải lúc nào cũng đủ để thay thế thuốc, đặc biệt với người mỡ máu cao kéo dài, có bệnh nền tim mạch hoặc nguy cơ cao. Tuy nhiên, ăn uống đúng cách giúp thuốc phát huy hiệu quả tốt hơn, thậm chí ở nhiều trường hợp, bác sĩ có thể giảm liều hoặc trì hoãn việc dùng thuốc.
Điều quan trọng là không tự ý bỏ thuốc, mà nên phối hợp giữa điều trị y khoa và lối sống lành mạnh.
Ăn gì để giảm mỡ máu? Câu trả lời không nằm ở một loại “siêu thực phẩm” nào, mà ở cách bạn xây dựng bữa ăn hằng ngày. Chất xơ hòa tan, chất béo tốt, cá béo, rau xanh và trái cây tươi chính là nền tảng khoa học đã được chứng minh giúp cải thiện mỡ máu và bảo vệ tim mạch.
Như KTIRA thường chia sẻ: “Mỗi bữa ăn là một lựa chọn cho sức khỏe tương lai. Khi bạn ăn đúng hôm nay, bạn đang giảm rủi ro bệnh tật cho ngày mai.”
Liên hệ:
- Nhắn tin Zalo: KTIRA Việt Nam
- Facebook: KTIRA Nhật Bản

